Ile kosztuje założenie fundacji? Wydatki, koszty i opłaty związane z rejestracją fundacji
Koszty założenia fundacji obejmują fundusz założycielski, akt notarialny oraz opłaty sądowe. Pierwszym i podstawowym elementem jest fundusz założycielski.
1. Fundusz założycielski fundacji
Fundusz założycielski to majątek przekazywany przez fundatora na realizację celów statutowych fundacji. Jest warunkiem jej powstania i rejestracji w KRS. Tym samym wniesienie funduszu założycielskiego jest jednym z podstawowych wydatków w procesie uruchamiania fundacji.
Fundusz założycielski stanowi fundament działania organizacji (zwłaszcza na początku) i jest on dowodem wiarygodności fundacji i gwarancją, że organizacja ma środki na rozpoczęcie swojej działalności.
Forma funduszu
Fundusz może mieć formę:
- gotówki,
- rzeczy ruchomych (np. sprzęt komputerowy, samochód),
- nieruchomości,
- innych składników majątkowych.
Najczęściej fundusz ma formę pieniężną, ponieważ tak z reguły jest najwygodniej dla fundatorów.
Minimalna kwota
Choć przepisy nie określają minimalnej kwoty funduszu założycielskiego, w praktyce rzadko spotyka się fundacje z funduszem niższym niż 500 zł. – 1 tys. zł. Jest to kwota wystarczająca na pokrycie pierwszych kosztów operacyjnych fundacji, takich jak opłaty administracyjne, księgowe i drobne wydatki.
Fundusz założycielski na działalność gospodarczą
Jeżeli fundacja planuje prowadzić działalność gospodarczą, minimalna kwota funduszu założycielskiego wynosi 2000 zł:
- co najmniej 1000 zł na działalność gospodarczą,
- co najmniej 1000 zł na działalność statutową.
Wymóg ten wynika z zasady, że działalność gospodarcza ma charakter pomocniczy wobec działalności statutowej.
Wniosek: fundacja z działalnością gospodarczą wymaga wyższego funduszu startowego.
Czy warto wnieść wyższy fundusz?
Z punktu widzenia płynności finansowej często uzasadnione jest wniesienie wyższego funduszu niż ustawowe minimum. Niski fundusz nie zabezpiecza pierwszych miesięcy funkcjonowania. Ale uwaga: wyższy fundusz założycielski (powyżej 3 tys. zł.) to również wyższa opłata notarialna.
Fundusz założycielski a podatek dochodowy od osób prawnych (CIT)
Fundusz założycielski nie stanowi przychodu podatkowego fundacji. Oznacza to, że fundacja nie zapłaci podatku dochodowego od osób prawnych od przekazanego majątku.
Zgodnie z art. 12 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych: „Do przychodów nie zalicza się przychodów otrzymanych na utworzenie funduszu założycielskiego.”
Wniosek: wniesienie funduszu założycielskiego nie powoduje obowiązku zapłaty CIT.
2. Ile kosztuje akt notarialny fundacji?
Sporządzenie aktu fundacyjnego w formie aktu notarialnego jest obowiązkowym elementem założenia fundacji. Bez tego dokumentu fundacja nie może zostać zarejestrowana w KRS.
Wysokość opłaty notarialnej nie zależy od wielkości miasta, lecz przede wszystkim od sposobu, w jaki notariusz kwalifikuje czynność oraz jaką podstawę prawną przyjmuje do ustalenia taksy notarialnej.
Koszt notarialny zależy też od:
- wysokości funduszu założycielskiego,
- liczby wypisów aktu.
Polecamy w tym temacie ten wpis na naszym blogu. Okazuje się bowiem, że niektórzy płacą za sam akt notarialny 160 zł., a inni 650 zł.
Warto wcześniej ustalić z notariuszem sposób kalkulacji taksy.
Jakie więc będą w praktyce wydatki ponoszone u notariusza?
Najczęściej koszt sporządzenia aktu fundacyjnego wraz z wypisami mieści się w przedziale: ok. 200–700 zł. Jednak zdarzają się sytuacje, w których koszt jest istotnie wyższy, w szczególności jeśli zdecydujemy się na wyższy fundusz założycielski i notariusz będzie kwalifikował czynność w sposób dla nas niekorzystny.
Przygotowanie dokumentów – koszt opcjonalny
Jeśli fundator samodzielnie przygotuje dokumenty, ponosi jedynie opłatę notarialną. W przypadku korzystania z pomocy prawnika lub doradcy, należy doliczyć koszty związane z przygotowaniem statutu i innych dokumentów, które mogą wynosić od 500 do 2000 zł. Profesjonalne wsparcie może jednak zaoszczędzić czas i zminimalizować ryzyko błędów formalnych.
3. Czy uchwały i dokumentacja generują dodatkowe koszty?
Po sporządzeniu aktu notarialnego konieczne jest podjęcie uchwał dotyczących powołania władz fundacji oraz przygotowanie dokumentów do KRS.
Ile kosztuje przygotowanie uchwał?
- 0 zł – przy samodzielnym przygotowaniu dokumentów (kosztem swojego czasu),
- 200–1000 zł – przy zleceniu przygotowania specjaliście.
Dostępne wzory dokumentów mogą obniżyć koszt, jednak wymagają weryfikacji pod kątem zgodności ze statutem i przepisami.
Wniosek: uchwały nie generują obowiązkowych opłat, ale mogą zwiększyć koszt procesu, jeśli wymagają wsparcia specjalisty.
4. Ile kosztuje rejestracja fundacji w KRS?
Każda fundacja musi zostać zarejestrowana w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS). To formalność, która wiąże się z konkretnymi opłatami sądowymi.
Opłaty za rejestrację:
- 250 zł – opłata za wpis do KRS dla fundacji, która nie prowadzi działalności gospodarczej.
- 600 zł – opłata dla fundacji prowadzącej działalność gospodarczą (500 zł za wpis do rejestru przedsiębiorców + 100 zł za ogłoszenie wpisu w Monitorze Sądowym i Gospodarczym).
Rejestracja fundacji w KRS kosztuje więc 250 zł lub 600 zł, w zależności od tego, czy fundacja prowadzi działalność gospodarczą.
Koszty dodatkowe (opcjonalne)
Jeżeli fundator zdecyduje się zlecić rejestrację prawnikowi lub doradcy, należy doliczyć:
od kilkuset do około 3000 zł – w zależności od stopnia skomplikowania sprawy.
Wyższe koszty mogą pojawić się przy bardziej złożonej strukturze fundacji, niestandardowych zapisach statutowych lub działalności gospodarczej obejmującej wiele kodów PKD.
Wniosek: koszt rejestracji fundacji w KRS to 250 lub 600 zł, ale całkowity koszt procesu może być wyższy, jeżeli fundator korzysta ze wsparcia specjalisty.
Czy możliwe jest zwolnienie z kosztów sądowych?
Na podstawie art. 104 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych fundacje nieprowadzące działalności gospodarczej mogą ubiegać się o zwolnienie z kosztów sądowych w sprawach związanych z działalnością:
- społeczną,
- naukową,
- oświatową,
- kulturalną,
- sportową,
- dobroczynną,
- samopomocową,
- w zakresie ochrony konsumenta,
- dot. ochrony środowiska,
- w zakresie opieki społecznej.
Zwolnienie ma charakter uznaniowy. Podejmując decyzję o zwolnieniu sąd bierze pod uwagę cele działalności organizacji i możliwości oraz potrzeby realizacji tych celów na drodze postępowania cywilnego.
W praktyce fundacja prowadząca działalność gospodarczą nie korzysta z tego rozwiązania.
Wniosek: zwolnienie z opłat sądowych jest wyjątkiem, a nie standardem.
5. Formalności po rejestracji
Po wpisie do KRS konieczne jest dopełnienie kilku formalności, które również mogą wiązać się z kosztami.
Zgłoszenie do CRBR – czy to kosztuje?
Zgłoszenie do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych jest bezpłatne.
Koszt pojawia się wyłącznie przy zleceniu tej czynności: ok. 200–500 zł – przy wsparciu specjalisty.
Złożenie NIP-8 – czy jest opłata?
Złożenie formularza NIP-8 w urzędzie skarbowym jest bezpłatne.
Koszt może wynosić: ok. 200–600 zł – w przypadku zlecenia tej czynności księgowej lub doradcy.
Formularz NIP-8 należy złożyć:
- w ciągu 21 dni od rejestracji w KRS,
- wcześniej, jeżeli fundacja planuje zatrudnić pracowników (NIP-8 jest jednocześnie zgłoszeniem płatnika składek do ZUS, więc musi być dokonany w taki sposób, by być w stanie potem zgłosić pracownika do ubezpieczeń społecznych w ciągu 7 dni od zatrudnienia).
NIP-8 stanowi jednocześnie zgłoszenie płatnika składek do ZUS.
Wniosek: formalności po rejestracji nie generują obowiązkowych opłat, ale mogą wiązać się z kosztami obsługi.
W jaki sposób podejść do kosztów założenia fundacji?
Niektóre koszty założenia fundacji są nieuniknione — należą do nich opłata notarialna, koszty wpisu do KRS oraz fundusz założycielski. Wynikają one bezpośrednio z przepisów i procedury rejestracyjnej.
Pozostałe wydatki zależą od przyjętego modelu działania. Fundator może zdecydować się na samodzielne przeprowadzenie procesu rejestracji albo skorzystać ze wsparcia w wybranym zakresie.
Odpowiedź na pytanie, ile kosztuje fundacja, zależy więc nie tylko od przepisów, ale również od tego, czy proces zostanie przeprowadzony samodzielnie, czy z udziałem specjalisty.
Obecnie możliwe są trzy podstawowe formy wsparcia przy zakładaniu fundacji:
- doradztwo indywidualne
Konsultacja pozwala uporządkować model działania, zweryfikować statut oraz oszacować realne koszty w konkretnej sytuacji. Chcesz dowiedzieć się więcej o doradztwie? Sprawdź tutaj.
- kurs online dotyczący zakładania fundacji
Jest to rozwiązanie dla osób, które chcą samodzielnie przejść przez procedurę, korzystając z uporządkowanych materiałów i checklist. Zobacz stronę kursu.
- kompleksowa usługa założenia fundacji
Opcja dla osób, które chcą powierzyć przygotowanie dokumentów i obsługę rejestracyjną specjalistom. Sprawdź naszą ofertę w tym zakresie.
Wybór formy współpracy wpływa na całkowity koszt procesu, ale także na czas realizacji oraz poziom ryzyka błędów formalnych.
Jeżeli zależy Ci na ograniczeniu wydatków do minimum, warto zapoznać się z praktycznym poradnikiem dotyczącym tego, jak założyć fundację niskim kosztem. Znajdziesz tam szczegółowe wskazówki krok po kroku, które pozwalają zmniejszyć koszty startowe.
Ile wynoszą miesięczne koszty prowadzenia fundacji?
Minimalne koszty fundacji bez biura i bez pracowników mogą wynosić około 200–400 zł miesięcznie.
W przypadku aktywnej fundacji z biurem i pełną księgowością koszty mogą przekraczać 1000–4000 zł miesięcznie.
Miesięczne koszty prowadzenia fundacji zależą więc od skali działalności, liczby pracowników oraz przyjętego modelu operacyjnego.
Księgowość – stały koszt funkcjonowania
Fundacja nieprowadząca działalności gospodarczej może korzystać z uproszczonej ewidencji przychodów i kosztów. Jeśli fundacja prowadzi działalność gospodarczą będzie to pełna księgowość.
Ile więc zapłacimy za księgowość?
- ok. 200 zł miesięcznie – uproszczona ewidencja, wycena przy maksymalnie 30 operacjach księgowych (takie oferty bez trudu znajdziesz w Internecie).
- ok. 300–1000 zł miesięcznie – pełna księgowość (dokładny koszt zależy od liczby dokumentów i zakresu usług).
Wynajem biura
Koszt wynajmu zależy od modelu działania:
- 0 zł – praca zdalna lub użyczenie adresu,
- ok. 500–3000 zł miesięcznie – wynajem lokalu.
W niektórych miastach możliwe jest korzystanie z inkubatorów organizacji pozarządowych, które umożliwiają rejestrację siedziby bez kosztów najmu.
Koszty administracyjne
Do stałych wydatków należą:
- internet,
- telefon,
- materiały biurowe,
- media.
Łączny koszt: ok. 100–1500 zł miesięcznie, w zależności od skali działalności.
Ubezpieczenie OC
Polisa OC fundacji kosztuje zazwyczaj: 500–1500 zł rocznie.
Jest szczególnie istotna przy organizowaniu wydarzeń lub pracy z wolontariuszami.
Koszty promocji i fundraisingu
Koszty promocji zależą od przyjętej strategii.
Mogą obejmować takie wydatki jak:
- strona internetowa – 2000–5000 zł (koszt jednorazowy),
- materiały promocyjne – 500–3000 zł rocznie (np. druk ulotek, plakatów czy gadżetów reklamowych),
- kampanie reklamowe – od 500 zł miesięcznie.
Niektóre fundacje korzystają z programów takich jak Google Ad Grants, które pozwalają ograniczyć koszty promocji. Czasami warto rozważyć kampanie prowadzone we współpracy z wolontariuszami lub agencjami oferującymi usługi pro bono (o ile takie możliwości istnieją na naszym terenie).
Podsumowanie kosztów prowadzenia fundacji
Miesięczne koszty prowadzenia fundacji mogą wynosić:
- od ok. 200 zł przy modelu minimalnym,
- do kilku tysięcy złotych przy aktywnej działalności operacyjnej.
Ostateczna wysokość kosztów zależy od:
- prowadzenia działalności gospodarczej,
- zatrudniania pracowników,
- wynajmu biura,
- zakresu działań statutowych i promocyjnych.
Podsumowanie – ile kosztuje fundacja w praktyce?
Koszt fundacji składa się z dwóch odrębnych etapów: kosztów założenia oraz kosztów prowadzenia.
Na etapie rejestracji należy uwzględnić przede wszystkim:
- fundusz założycielski (zwykle 500–1000 zł, a przy działalności gospodarczej co najmniej 2000 zł),
- akt notarialny (najczęściej 300–700 zł),
- opłatę za wpis do KRS (250 zł lub 600 zł).
Minimalny koszt założenia fundacji bez działalności gospodarczej wynosi więc zwykle około 1 000–2 000 zł, przy założeniu samodzielnego przeprowadzenia procedury.
Na etapie prowadzenia organizacji kluczowe znaczenie mają koszty stałe, w szczególności:
- księgowość (od ok. 200 zł miesięcznie),
- koszty administracyjne,
- ewentualny wynajem biura,
- wydatki związane z promocją i fundraisingiem.
Miesięczne koszty prowadzenia fundacji mogą zaczynać się od około 200–400 zł w modelu minimalnym, ale przy aktywnej działalności operacyjnej sięgają kilku tysięcy złotych.
Ostateczna odpowiedź na pytanie, ile kosztuje fundacja, zależy od przyjętego modelu działania (np. czy fundacja będzie prowadziła działalność gospodarczą), decyzji organizacyjnych oraz zakresu planowanych działań, w tym zatrudnienia pracowników, czy specjalistów.
Dobrze zaplanowany budżet już na etapie rejestracji pozwala uniknąć niedoszacowania kosztów i zapewnia fundacji stabilny start.
Co dalej?
Jeżeli planujesz założenie fundacji i chcesz dokładnie oszacować koszty w swojej sytuacji, warto najpierw określić:
- czy fundacja będzie prowadzić działalność gospodarczą,
- czy planowane jest zatrudnianie pracowników,
- czy proces rejestracji przeprowadzisz samodzielnie, czy z pomocą specjalisty.
W zależności od potrzeb możesz:
- skorzystać z doradztwa indywidualnego,
- przejść przez proces samodzielnie przy wsparciu kursu online,
- zlecić kompleksowe założenie fundacji.
Szczegółowy zakres form współpracy znajduje się w zakładce Oferta.
